PM Masterclasses 2026
Komende zomer bieden wij van 18 t/m 21 augustus vier verschillende masterclasses aan waar we samen met Populytics door middel van theorie, praktijkervaringen en oefeningen onze expertise delen over vier onderwerpen:
- Voorbij consensus: conflicthantering vanuit de pragmatische filosofie
- Samenwerken onder spanning: procesontwerp voor complexe vraagstukken
- Sociale weerbaarheid onder druk
- Relatiewerk: de verbinding herstellen wanner het spannend wordt
De masterclasses zijn voor iedereen die graag meer wil leren over procesontwerp, gesprekstechnieken, conflicthantering en samenwerking. In deze masterclasses duiken we de diepte in door samen met de deelnemers te reflecteren op onze – en jullie – eigen praktijk. Zo bieden we inzicht én praktische handvatten.
Voorbij consensus: conflicthantering vanuit de pragmatische filosofie 18/8
door Wouter Mensink en Martien Kuitenbrouwer
Meer informatie
In onze werkpraktijk zien we steeds vaker dat complexe maatschappelijke problemen zorgen voor conflicten tussen burgers en overheid, maar ook tussen overheden onderling en overheden en andere maatschappelijke organisaties en bedrijven. In deze conflicten gaat het zowel over verschillende belangen, maar steeds vaker ook over hoe overheids- en andere organisaties en burgers met elkaar samenwerken in een samenleving waar de onderlinge afhankelijkheid om zaken voor elkaar te krijgen steeds verder toeneemt. Een belangrijke trend hierin is dat de conflicten die hieruit voorkomen niet zozeer gedomineerd worden door het verschil in belangen, maar vooral in hoe het probleem en daarmee de te kiezen weg geïnterpreteerd wordt. We noemen dat frameconflicten.
In zulke situaties schiet traditioneel consensusdenken tekort, en is nieuw repertoire nodig. De Amerikaanse school van pragmatische filosofie is hier behulpzaam. In de ogen van pragmatici zoals John Dewey, George Mead en Mary Parker Follet, denkers uit het begin van de 20ste eeuw, horen conflicten bij samenleven. Ze zijn niet goed of slecht. Wel kunnen ze productief of onproductief zijn, afhankelijk van hoe ermee wordt omgegaan. Kenmerkend voor deze filosofie is haar praktische karakter: denken én doen gaan hand in hand. Maatschappelijke conflicten van vandaag zijn misschien moeilijk op te lossen, wél kunnen ze constructief worden, door betrokken organisaties en burgers in staat te stellen hun gezamenlijk probleemoplossend vermogen te vergroten, door samen hun onderliggende frames te onderzoeken en samen praktische stappen te zetten.
Pragmatische filosofie is bezig aan een comeback en biedt aanknopingspunten om anders naar maatschappelijke conflicten te kijken en nieuw repertoire te ontwikkelen voor mensen die in de praktijk te maken hebben met maatschappelijke conflicten. In deze Masterclass nemen we je mee in de denkwereld van de Amerikaanse pragmatici uit het begin van de 20ste eeuw, én in de manier waarop hun denkwijze toegepast kan worden bij conflicthantering.
Samenwerken onder spanning: procesontwerp voor complexe vraagstukken 19/8
door Jurriën Helwig en Tessa Kooi (PM), en Jelle Turkenburg en Martijn de Vries (Populytics)
Meer informatie
Bij complexe vraagstukken met verschillende betrokkenen kan het ontwerpen van een zorgvuldig proces een uitdaging zijn. Waar begin je als er nog veel onzeker is? En hoe ontwerp je een proces waarin betrokkenen op een passende en effectieve manier kunnen deelnemen?
In de praktijk ben je voor oplossingen vaak van elkaar afhankelijk. Het is daarom essentieel om de juiste belanghebbenden te betrekken. Tegelijkertijd brengen verschillende partijen hun eigen belangen, perspectieven en zorgen mee. Dat vraagt om een zorgvuldig ontworpen proces. Want wanneer deelnemers het proces niet als rechtvaardig ervaren, bestaat het risico dat zij afhaken of zelfs het proces ondermijnen. Daarnaast heb je vaak te maken met een breder publiek dan alleen de direct betrokkenen: hoe neem je hen mee in het proces en welk type draagvlakmeting is daarvoor het meest geschikt?
In deze masterclass nemen Populytics en Public Mediation je mee in onze visie op procesontwerp en waar je rekening mee moet houden bij het ontwerpen van dergelijke trajecten. Hoe ontwerp je een proces wanneer er veel onzekere factoren zijn? Hoe ga je om met frictie of veranderende omstandigheden? En hoe zorg je ervoor dat het proces dat je ontwerpt aansluit op besluitvorming?
Aan de hand van wetenschappelijke inzichten en casuïstiek uit de praktijk duiken we met elkaar in de wereld van procesontwerp. Tijdens de dag bouwen we op elkaars kennis voort en gaan we interactief aan de slag. De volgende vragen staan onder andere centraal:
- Hoe betrek je de juiste belanghebbenden én een breder publiek?
- Hoe ga je om met onderlinge afhankelijkheden tussen partijen?
- Hoe zorg je dat de uitkomsten daadwerkelijk landen op de plek waar ze verschil maken?
- Hoe ga je om met juridische en formele verwachtingen over processen?
Voor wie is deze masterclass? Voor iedereen die te maken heeft met complexe vraagstukken in de eigen werkpraktijk. Of het nu gaat om participatie, (co-creatieve) beleidsontwikkeling, of samenwerking tussen organisaties.
Sociale weerbaarheid onder druk 20/8
door Amber Bosse (PM) en Shannon Spruit (Populytics)
Meer informatie
We horen het steeds vaker: Nederlanders moeten zich beter gaan voorbereiden op toekomstige noodsituaties. Het verhogen van deze ‘weerbaarheid’ gaat veel verder dan het organiseren van adequate infrastructuur en middelen. We hebben vooral elkaar nodig in tijden van crisis. Weerbaarheid doet dus een flink beroep op bestaande sociale relaties in gemeenschappen; relaties tussen buren, tussen groepen, en tussen overheid en samenleving. Maar wat betekent het als die relaties op het moment al flink onder druk staan?
We weten dat sterke gemeenschappen beter om kunnen gaan met crisis, tegenslag, en langdurige ontwrichting. Juist daar zit onze zorg. Vanuit ons werk in maatschappelijk conflict zien we dat veel gemeenschappen al onder druk staan, en dat mensen het in toenemende mate lastig vinden om constructief om te gaan met verschillen. Als we sociale weerbaarheid serieus willen nemen, moeten we daar veel meer aandacht voor hebben.
In deze masterclass willen we ons buigen over de vraag hoe we samenleving-breed het gesprek aangaan over (sociale) weerbaarheid en wat we als professionals kunnen doen om de relationele kant ervan beter te begrijpen. Wij hebben niet alle antwoorden, maar denken graag met jullie na over:
- Een ‘sociale diagnose’: Hoe breng je het relationele landschap van een gemeenschap in kaart? We vertrekken hier vanuit kennis over maatschappelijk ongenoegen en vredeswerk.
- Het versterken van gemeenschappen nu: Welke dreigingen ervaren inwoners zelf en wat vinden zij belangrijk om te beschermen? Wat verwachten ze van elkaar en van de overheid? Hoe zorg je voor een proces dat schaalbaar is naar grote groepen mensen? We oefenen met het maken van een mini-raadpleging die kan helpen het gesprek zowel lokaal als landelijk aan te gaan.
- Handelen tijdens spanningen: Wat kunnen we leren vanuit het conflictdomein over omgaan met polarisatie en spanning? Samen met de groep willen we nadenken over hoe we deze kennis verbinden aan het gesprek over weerbaarheid.
- Herstel achteraf: Hoe kunnen we relationele schade tijdig en serieus nemen, en welke interventies passen hierbij?
Relatiewerk: de verbinding herstellen wanneer het spannend wordt 21/8
door Iman van Rossum en Zeineb Al-Itejawi
Meer informatie
Gesprekken over beladen onderwerpen raken steeds meer verhit. In het publieke debat, op (sociale) media en aan de keukentafel groeit die ervaring. Gevoed door soms heftige emoties en morele verontwaardiging lijken mensen de verbinding met elkaar sneller kwijt te raken. Wanneer mensen toch samen verder moeten of willen, vraagt het om meer dan een inhoudelijke uitwisseling. Door stil te staan bij de relatie en de interactiedynamiek, kan worden gewerkt aan een sterke basis om weer vooruit te kunnen.
In deze laatste dag van de masterclassreeks richten we ons dan ook op de plek waar relaties tot leven komen: de directe interactie tussen personen. We reflecteren op de noodzaak van herstel in bepaalde contexten en onderzoeken wat er nodig is om het juiste gesprek te voeren, precies wanneer dat het moeilijkst lijkt. Hoe herken je dat naast een gesprek over de inhoud ook aandacht voor het herstel van de (beschadigde) relaties nodig is? Hoe kun je werken aan herstel als de relaties dusdanig onder druk staan dat een open gesprek niet mogelijk lijkt?
Tijdens deze masterclass verkennen we vanuit een neurobiologisch perspectief de rol van emoties in onze denkprocessen en ons sociale gedrag. Soms helpen emoties escalatie in de hand, maar hoe kunnen we ze gaan zien als waardevolle signalen in een gesprek? Ook staan we stil bij de houding, de taal en het type vragen die helpen om met de spanningen om te gaan en de verbinding te herstellen tussen betrokkenen. Aan de hand van concrete situaties uit ons en jullie eigen werkveld oefenen we met deze inzichten, verdiepen we ons in theorie en ontwikkelen praktische handvatten om relatieherstel in de praktijk toe te passen waar dat nodig is.
