In opdracht van het ministerie van BZK voerden we in de periode oktober 2016 en maart 2017 een actieonderzoek uit naar visievorming onder de Omgevingswet. De vraag was hoe een gemeente de samenleving kan betrekken bij visievorming. Wanneer is er maatschappelijk commitment voor een omgevingsvisie en de uitvoering daarvan? Welke rol kan de overheid innemen? Wat gebeurt er als men er ondanks meer samenwerking niet uit komt?

Grote mate van interafhankelijkheid

Bij een omgevingsvraagstuk zoals energie is de overheid in grote mate afhankelijk van de bereidheid van burgers om zelf te investeren en gedrag aan te passen. De overheid kan dat maar ten dele beïnvloeden want zij produceert zelf geen energie en kan huishoudens niet dwingen om minder energie te verbruiken. Door echter aan te sluiten bij de zorgen en belangen van burgers, vinden partijen met elkaar maatwerkoplossingen die meerdere doelen tegelijk dienen. Bijvoorbeeld een combinatie van kostenbesparing voor huishoudens en een lager energieverbruik doordat particulieren bereid zijn te investeren in isolatie van hun woning.

Het feit dat een eerdere visie uit 2013 niet goed tot uitvoering kwam, illustreert de noodzaak om een verdergaande vorm van participatie te kiezen waarbij de vaststelling van de visie door de gemeenteraad in grote mate afhankelijk is van de bereidheid van burgers om hieraan zelfstandig invulling te geven. Dat was een belangrijke reden om het eigenaarschap en de kwaliteit van oplossingen voor ruimtelijke opgaven te verbreden.

Resultaten van deze opdracht

Het antwoord op deze vragen hebben we gezocht door het begeleiden van een visievormingstraject in Hellendoorn. Het resultaat van deze opdracht was tweeledig; een concept-energievisie en een beschouwing op het proces van visievorming.

 

Naar het overzicht